Iranian Dam and Hydroelectric Powerplant

fa بررسی عملکرد چاههای فشار شکن در کاهش فشار آب حفره ای در پی سدهای خاکی Investigation of Relief Wells Performance in Decreasing Uplift Pressure in Foundation of Embankment Dams ژئوتکنیک و مهندسی زلزله ژئوتکنیک و مهندسی زلزله پژوهشي Research چاه فشارشکن یکی از روشهای کاهش فشار و کنترل نشت در زیر سد بهویژه در قسمت پاییندست سدهای خاکی  میباشد. طراحی این چاههای فشارشکن شامل تعیین فاصله آنها از هم، فاصله از بالادست سد و قطر آنها است که در این تحقیق برای بررسی اثر این عوامل در میزان نشت و زیرفشار از روش اجزای محدود با استفاده از نرم افزار <span dir="LTR">SEEP/W</span> استفاده شد. برای اعتبار سنجی، روش عددی بهکار رفته در این پژوهش با روش تحلیلی موجود نیز مقایسه گردید و تطابق مناسبی مشاهده شد<span dir="LTR">.</span> نتایج نشان داد که با افزایش قطر چاه فشارشکن، دبی نشتی به هر چاه بیشتر میشود. در ضمن هر چه فاصله چاهکها از هم بیشتر میشود، دبی نشتی وارده به هر چاه افزایش مییابد و این روند افزایش نیز به صورت سهمی میباشد. همچنین با کاهش فاصله و یا افزایش قطر چاهها، نیروی زیرفشار وارد بر زیر سد کاهش مییابد. روابط رگرسیونی خطی و غیرخطی برای برآورد راحتتر مقدار زیرفشار ارائه گردید. آرایش دو ردیفه چاههای فشارشکن نشان داد که ترتیب زیگزاگی چاهها نسبت به ترتیب معمولی دو ردیفه عملکرد بهتری را دارد. پیشنهاد میشود تا در کارهای آینده غیرایزوتروپ بودن خاک پی سد نیز مد نظر قرار گرفته شود. <div dir="RTL" style="text-align: left;">The design of relief wells includes determination of the distance of relief wells from each other, their distance from the dam upstream, the well diameter and discharge into each wells. This study tends to investigate these factors effect on uplift pressure in earth dams. For this purpose, finite elements method (FEM) was used for different configuration of relief wells in downstream of an earth dam. For validation, a comparison between analytical equation for simple condition and FEM showed good agreement for uplift pressure prediction. It was found that by increasing the diameter of pressure reducing wells, the seepage flow increases to each well. Reducing of the distance among relief wells or increasing of the wells diameters, resulted in uplift pressure reduction. Two-row arrangements of relief wells showed that zigzag type was superior than the non-zigzag type. Simple linear and nonlinear regression relations were presented for uplift pressure prediction with reasonable accuracy. For future researches, it is suggested to consider un-isotropic effect of soil</div> سد خاکی, نشت, زیر فشار, چاه فشار شکن, اجزای محدود Embankment dams, Relief wells, Seepage, uplift pressure, FEM 11 25 http://journal.hydropower.org.ir/browse.php?a_code=A-10-674-1&slc_lang=fa&sid=1 farzin salmasi فرزین سلماسی salmasi@tabrizu.ac.ir 0054547301 10031947532846002846 Yes University of Tabriz دانشگاه تبریز Bahram Nourani بهرام نورانی Nourani.t_bahram@yahoo.com 0054547301 10031947532846002847 No University of Tabriz دانشگاه تبریز Ali Taheri Aghdam علی طاهری اقدم alitaheriagdam@gmail.com 0054547301 10031947532846002848 No University of Tabriz دانشگاه تبریز